Rene van der Meulen, van fotograaf naar schilder
04-11-2009, Rubriek Algemeen, Door Gerrard Avant Garde
Kunstenaar zijn betekent in verzet zijn. Betekent een bijna voortdurend verblijf op de barricaden. Vechten tegen de indolentie, tegen de ingesleten paden, tegen de gewoonte. Strijden voor de zuivere kijk, de vrijmaking van de persoon, de zichtbaarheid van het wezenlijk belangrijke. De kunstenaar is een voorloper. Een voorganger, een vooropsjouwer. Hij volgt niet zijn publiek. Zijn publiek volgt hem. Hij is een woedende gids. Tierend en vloekend wijst hij de weg. Raast tegen het steile pad. Dondert tegen de mist, die plotseling zijn donderklep te sluiten en alleen nog maar te gebaren: “Mensen kijk”.
En dan kijk je. En je ziet. Er is een gat in de nevel. En je bent alleen nog maar dankbaar dat je die woeste zonderling op zijn wonderlijke pad hebt gevolgd. En je absorbeert wat die man je toont. Die man waaruit alle protest is wegge-ebd, wiens vuisten tot strelende handen zijn geworden, die tonen wat het licht zichtbaar heeft gemaakt. Want het is licht. Altijd weer het licht. Dat kruipt waar het niet gaan kan. Dat sluipt waar het niet staan kannom te bewijzen wat goed en zuiver is. Het zelfde licht dat aan de kaak stelt wat grof, ledig en zinloos is. Dat als gretig zaad door de geopende sluiter springt en zich vastbijt in de gevoelige laag, die bereid als een baarmoeder op deze bevruchting heeft gewacht.
In zijn zoeken naar waarheid, in zijn drang zichzelf te geven zet René van der Meulen zijn model naakt in het beeld. Logisch gevolg van een natuurlijk handelend kunstenaar. De gehele natuur geeft zich bloot. De bloem. De boom. Het landschap, geboorte en de dood manifesteren zich onbedekt en puur.
De Griek Zeuxis liet maar liefst vijf meisjes model staan om hun ideale lichaamsdelen samen te voegen tot één figuur, dat als de verrukkingen van zijn Venus moest belichamen. Albrecht Durer liet zelfs een goede honderd jonge vrouwen poseren om hieruit zijn ideale figuur te creëren. In vergelijking tot deze roemruchte voorbeelden is de fotograaf, die de realiteit van zijn ene model moet weergeven een waaghals, wanneer hij zijn Venus gestalte wil geven. Maar soms wint hij die waagt! Dan lukt de schijnbaar onmogelijke opgave om met de koele lens de warmte te omsluiten, die in de harmonie van het vrouwelijk naakt verborgen ligt.
Tekst: Ger van den Berg, 1968
